Blog

Pływająca elektrownia atomowa

To pierwsza tego rodzaju instalacja na świecie. Według jednych – przełomowe
rozwiązanie, pozwalające na bezpieczną, ekonomicznie efektywną produkcję
czystej energii na trudno dostępnych obszarach oraz w krajach rozwijających się. Według
radykalnych ekologów to „nuklearny Titanic” albo „Czarnobyl na wodzie”,
zagrażający środowisku naturalnemu w skali trudnej do przewidzenia, np. w
przypadku tsunami. W ostatnich dniach grudnia 2019 roku rosyjska pływająca
elektrownia atomowa „Akademik Łomonosow” podłączona została do sieci,
wytwarzając po raz pierwszy energię elektryczną w Pewek  – najdalej na północ wysuniętym mieście Rosji.
Jest jedenastą eksploatowaną przemysłowo
elektrownią jądrową w Rosji. Jest też najmniejszą, ale najbardziej na północ
wysuniętą elektrownią atomową na świecie.

c92880463c4077f8e61b21d99e3bfb2f060616ab-9251539

Próbę
produkowania energii elektrycznej przez pływający reaktor atomowy podjęto
wcześniej w USA. W latach 1968-1976 instalacja złożona z turbogeneratora
zasilanego przez reaktor jądrowy umieszczona została na pozbawionym napędu,
wycofanym z normalnej eksploatacji transportowcu typu Liberty, dostarczającym prąd
w strefie Kanału Panamskiego. Statek o nazwie „Sturgis” utrzymywany był w
rezerwie do 2014 r., w 2018 r. został zezłomowany.

Projekt
rosyjski jest konsekwencją rozważań, dotyczących możliwości dostarczenia
energii elektrycznej odległym regionom syberyjskim.. Pływające elektrownie
atomowe okazały się korzystną alternatywą dla stacjonarnych, budowanych na
lądzie obiektów tego typu. W drugim przypadku konieczne byłoby nie tylko dostarczenie
na odległy o tysiące kilometrów plac budowy sprzętu i materiałów, ale też
wykwalifikowanych kadr, gwarantujących budowę wymagającej spełnienia
najwyższych standardów instalacji oraz gwarantujących bezpieczną  jej eksploatację.

30b2c35668d3b8dc7d113867e7f45e32241d018b-6418361

Barkę stanowiącą podstawę bloku energetycznego – „Akademik Łomonosow” nie
ma własnego napędu –  zwodowano 30
czerwca 2010 roku. We wrześniu i październiku 2013 roku zainstalowano zespoły
reaktorów KŁT-40S, natomiast paliwo jądrowe załadowano do pierwszego reaktora w
lipcu, a do drugiego we wrześniu 2018  roku. Jednostka ma 144 m długości i
30 m szerokości, wyporność 21,5 tysiąca ton. Moc każdego z reaktorów
wynosi 35 MW. Projekt przewiduje co najmniej 36-letnią eksploatację, z
trzema cyklami wymiany paliwa w reaktorach.

„Akademik
Łomonosow” to projekt pilotażowy i „działający prototyp” dla przyszłej floty
pływających elektrowni jądrowych i instalacji lądowych opartych na małych
reaktorach modułowych (SMR) wyprodukowanych w Rosji. Qstępne założenia przewidywały
budowę ośmiu takich jednostek. Miały być one rozmieszczane w trudno dostępnych
rejonach północnego i dalekiego wschodu Rosji, a także na eksportowane. Pływające
jednostki jądrowe mogą działać non-stop bez konieczności tankowania przez trzy
do pięciu lat, co znacznie obniża koszty wytwarzania energii elektrycznej. Reaktory
mogą działać efektywnie w regionach o wydłużonych liniach brzegowych, o ograniczonych
możliwościach dostaw energii i ograniczonym dostępie do sieci
elektroenergetycznych. 

8c1293d236cfe802c250f476342d03947f607198-6991602

„Akademik
Łomonosow” budzi obawy i niepokój ekologów. Uważają oni, że pływająca elektrownia
zagraża środowisku. – Taka elektrownia, jak Akademik Łomonosow, zwiększa ryzyko
poważnej awarii jądrowej w trudno dostępnych miejscach, takich jak Arktyka.
Znając historię katastrof na rosyjskich statkach o napędzie jądrowym, trudno
jest ufać, że nic się nie stanie – twierdzi Jan Haverkamp, ekspert nuklearny
Greenpeace w Europie Środkowej i Wschodniej, cytowany przez TVN24. Zdaniem
ekologów „zaleta pływającej elektrowni –
możliwość kotwiczenia w odległych rejonach – może okazać się jej głównym
problemem w sytuacji awaryjnej. Trudny dostęp skomplikuje akcje ratownicze, a
nawet standardowe operacje wywozu zużytego paliwa jądrowego. Także środowisko
morskie, w którym ma działać, budzi obawy, podsycane wspomnieniem o katastrofie
w Fukuszimie” – przestrzega portalstoczniowy.pl.

d394931987a6ba1744dbb08fb2155b75648fc621-4493041

Zwolennicy tego typu rozwiązania przekonują jednak, że zainstalowane
na „Akademiku Łomonosowie” reaktory te spełniają wszystkie wymogi
Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej i uwzględniają wymagane środki
bezpieczeństwa (podwójny system izolacji czy układ awaryjnego chłodzenia
reaktora). Morskie reaktory jądrowe mogą być bardziej bezpieczne niż te
znajdujące się na lądzie, ponieważ łatwy dostęp do wody umożliwiłby szybkie
ochłodzeniu reaktora w przypadku sytuacji awaryjnej.

– Pływająca
elektrownia jądrowa jest całkowicie zgodna z obowiązującymi normami i zasadami,
między innymi standardami sanitarno-epidemiologicznymi, ekologicznymi,
pożarowymi, budowlanymi i państwowymi – przekonuje koncern Rosatom w komunikacie
prasowym.

„Akademik Łomonosow” może dostarczyć energię niezbędną dla utrzymania
dwustutysięcznego miasta.  „Będzie on
dostarczał nie tylko prąd, gdyż woda użyta we wtórnym obiegu chłodzenia reaktorów
trafi do systemu grzewczego i sieci komunalnej Pewek” – podał miesięcznik „MORZE.
STATKI I OKRĘTY”.

99489168b14033bff50d853f117be30216a998bf-7723852

Projekt zainteresował Chińczyków (mówi się o planach budowy nawet 20
podobnych bloków) i Amerykanów, ale żadne szczegóły nie została, jak dotąd,
ujawnione. „Holistic News” donosi aż o 50 projektach z małymi reaktorami
modułowymi, realizowanych również w Korei Południowej, Francji, Argentynie,
Japonii i Indiach. – Widzimy duże zainteresowanie ze strony wszystkich
krajów wyspiarskich, w których – z różnych powodów – trudno jest stworzyć
rozwiniętą, scentralizowaną infrastrukturę przesyłu energii ” – powiedział dyrektor
generalny Rosatom Aleksiej Lichaczow w Murmańsku, podczas uroczystości powitania
jednostki (maj 2018 r.). Technologia wzbudziła zainteresowanie na Bliskim
Wschodzie, w Afryce Północnej i Azji Południowo-Wschodniej.

ROSATOM (Rosyjska
Państwowa Korporacja Energii Jądrowej)
– wielobranżowy holding, zrzeszający przedsiębiorstwa i instytucje naukowe z branży energetycznej,
maszynowej i budownictwa. Koncern może się pochwalić największym portfelem
projektów zagranicznych na świecie, obejmującym 36 bloków energetycznych na
różnych etapach realizacji w 12 krajach. ROSATOM to największy producent
energii elektrycznej w Rosji ((19,04% całkowitej mocy wytwarzanej w tym kraju). Zajmuje
się również produkcją sprzętu i izotopów dla medycyny nuklearnej, prowadzi
badania materiałów, produkty cyfrowe, wytwarza różne innowacyjne produkty jądrowe
i niejądrowe. Zajmuje się produkcją energii niskoemisyjnej, w tym energią
wiatrową.  Koncern zarządza jedyną na świecie
flotą lodołamaczy o napędzie atomowym.

(raj)

Żródło: rosatom.ru,
WNN (World Nuclear News), Holistic News, energetyka24.pl