Blog

Trajkonauci „Niebiańskiego Pałacu”

31 października Chiny uruchomiły ostatni element stacji kosmicznej Tiangong, kończąc tym samym jej budowę. Po zdeorbitowaniu 23 marca 2001 roku rosyjskiej stacji Mir „Niebiański Pałac”, bo tak tłumaczy się nazwę chińskiej stacji, będzie jedynym kosmicznym sąsiadem międzynarodowej ISS (International Space Station).

Tiangong krąży na wysokości 340-450 km nad powierzchnią Ziemi, co oznacza, że ​​znajduje się na podobnej wysokości orbity, co ISS (400 km). Ma masę około jednej piątej masy ISS, a po ukończeniu będzie porównywalna pod względem wielkości do mniejszej i już wycofanej ze służby rosyjskiej stacji Mir. 

Stacja będzie miała własne zasilanie, napęd, systemy podtrzymywania życia i pomieszczenia mieszkalne. Składa się z trzech modułów.

Tianhe („Niebiańska Harmonia”) – moduł podstawowy – został wystrzelony 29 kwietnia 2021 roku. Składa się z trzech sekcji: mieszkalnej (dla maksymalnie trzech tajkonautów, czyli chińskich astronautów), sekcji usług niemieszkalnych z centrum kontroli stacji, systemami zasilania, napędu i podtrzymywania życia oraz hubu dokującego, umożliwiającego przyłączenie do stacji przybywających z ziemi statków kosmicznych. 

Preferowane, choć niekonieczne, było posiadanie certyfikatu pilota testowego. Jak poinformowano kobiety miały w tym konkursie równe szanse z mężczyznami – w poprzedniej rekrutacji (2008 rok) tylko 16 proc. zgłoszeń pochodziło od kobiet a z 6 przyjętych kandydatów aż pięciu było mężczyznami.

Po raz pierwszy rekrutacja otwarta była również dla osób z niepełnosprawnościami fizycznymi.

– Astronautki i astronauci to muszą być ludzie o dobrym stanie zdrowia, ale nie muszą biegać maratonów, posiadać ponadprzeciętnej siły czy wytrzymałości fizycznej. Pierwsze misje kosmiczne to były loty w nieznane; brali w nich udział przede wszystkim mężczyźni, najczęściej z zapleczem wojskowym. Dzisiaj mamy dużą wiedzę na temat wyzwań, jakie niosą ze sobą loty w kosmos. I takie myślenie nie ma uzasadnienia – powiedziała dr Anna Fogtman, specjalistka od medycznego przygotowywania astronautów do misji kosmicznych w ESA, cytowana przez portal Nauka w Polsce.

Wentian („Poszukiwanie niebios”) został uruchomiony 24 lipca 2022 r. To to moduł naukowy – przeznaczony do przeprowadzania eksperymentów. Poza przyrządami służącymi eksperymentom znajdują się w nim też pomieszczenia sypialne, co pozwala na przebywanie jednocześnie na stacji sześciu osobom Ma również pełnić funkcję zapasową Tianhe, odpowiedzialnego za sterowanie i zarządzanie stacją kosmiczną. Jego śluza powietrzna będzie służyła jako główne wyjście do przyszłych spacerów kosmicznych. Ma mechaniczne ramię, które będzie wykorzystywane do pomocy w przemieszczaniu się statku kosmicznego

Mengtian („Niebiański Sen”) uruchomiony został 31 października 2022 r. To drugi moduł laboratoryjny, mający zapewnić dodatkowe miejsce na eksperymenty naukowe w stanie nieważkości. Wyposażony we własną śluzę powietrzną do transportu sprzętu. 

Stację uzupełni teleskop Xuntian, którego start planowany jest na 2023 rok. Ten dwumetrowy teleskop zwierciadlany ma w ciągu dziesięciu lat obrazować do 40% całego nieba. Będzie orbitował ze stacją kosmiczną w nieco innej pozycji, co pozwoli mu okresowo zadokować do Tiangong w celu uzupełnienia paliwa i naprawy

Energię stacji dostarczą „Niebiańskiemu Pałacowi” panele słoneczne, które mogą wygenerować 27 kW mocy. Całość ma wagę około 66 ton (ISS jest znacznie większa, waży około 465 ton). Chińscy specjaliści oceniają żywotność Tiangong na 10 do 15 lat.

Chińska Agencja Kosmiczna podała, że od czerwca br. na stacji przebywa troje tajkonautów (jedna kobieta i dwóch mężczyzn). W grudniu, po dokończeniu montażu stacji, powrócą na ziemię.

Ponieważ obsługiwana przez Stany Zjednoczone, Europejską Agencję Kosmiczną, Rosję i innych partnerów ISS może zostać wycofana z użytku już w 2030 r. – to data końcowa, wyznaczona przez administrację Bidena po przedłużeniu misji w zeszłym roku – chińska  Tiangong może stać się jedyną eksploatowaną w przestrzeni kosmiczną stacją kosmiczną. Jak podaje BBC Chiny mają nadzieję, że Tiangong zastąpi Międzynarodową Stację Kosmiczną (ISS), choć obecnie chińscy astronauci są wykluczeni z ISS – amerykańskie prawo zakazuje agencji kosmicznej NASA udostępniania danych Chinom. Państwo Środka Chin zostało wykluczone z programu Międzynarodowej Stacji Kosmicznej głównie z powodu sprzeciwu USA, wobec tajnego charakteru chińskiego programu kosmicznego i jego bliskich powiązań wojskowych. Pekin zadeklarował, że jest otwarty na współpracę zagraniczną

Program kosmiczny Chin jest bardzo ambitny. Za kilka lat Chiny chcą pobierać próbki z asteroid znajdujących się w pobliżu Ziemi a do 2030 roku Państwo Środka zamierza umieścić swoich pierwszych astronautów na Księżycu i wysłać sondy do pobierania próbek z Marsa i Jowisza.

(raj)